Fizik.Net.Tr - Türkiye'nin Online Fizik Rehberi

Fizik, tabiat olaylarını açıklamak için yapılan çeşitli deneysel gözlem ve ölçümlere dayanan bir bilim dalıdır. Fizik bilimi kullanılarak, tabiattaki olaylar matematiksel problemlere dönüştürülerek açıklanır. Fizikçilerin amacı tabiatı daha iyi tanıyarak ve tanıtarak, insanlığın tabiattan azami faydayı sağlamasıdır. Yapılan çalışmalar, mühendislerin ve diğer temel bilimleri icra edenlerin hizmetine sunulur. Bu sayede fizik diğer tabii bilimlerin kaynağı haline gelmektedir.

Elektrik enerjisi, mıknatıs ile bir iletkenin birbiri etrafında dönmesiyle elde edilir. Bu olayı ilk kez Faraday açıkladı. Bu özellik kullanılarak jeneraörler icat edildi. Aynı elektrik yıldırıma dönüştüğünde insana zarar verebilir. Tabiatta meydana gelen olaylar insanlık için yararlı ya da zararlı olabilir. Meydana gelebilecek zararı önlemek için sebep olan olayı tanımak gerekir. Fizikçiler yıldırımı tüm sebep ve sonuçlarıyla açıkladılar. Amerikalı Franklin yıldırımın olumsuz etkilerini azaltmak için paratoneri icat etti. Thomson, Rutherford, Bohr gibi fizikçiler maddenin en küçük yapı taşı olan atomu açıklamak için çeşitli teoriler ortaya attı. Şimdi ise Kuantum mekaniksel yaklaşıma göre Schrödinger denklemleri yardımıyla atom modern fizik anlamında açıklanmaktadır. Bunun sonucunda diğer temel bilimlerle uğraşanlar atomu daha iyi tanımakta, örneğin kimyacılar atomlar arası çeşitli reaksiyonları açıklarken, fizikçilerin atom hakkındaki görüşlerinden yararlanmaktadırlar.

Günlük hayatımızda ise fizik her anımızda vardır. Fizik bize günlük hayatımızda birçok olayda yardımcı olur ve her açıdan kolaylıklar sağlar. İnsanın duyu organlarının güçleri sınırlıdır. Örneğin mikropları görmek için mikroskop, uzaktaki yıldızları incelemek için ise teleskoplar kullanılır. Mikroskop, teleskop gibi aletler duyu organlarının gücünü arttırır, gözlemin alanını genişletir. Bu aletlerde, ışığın kırılması, ışığın yansıması gibi fizik olayları kullanılır. Terazi, termometre, mikroskop, barometre gibi aletler organların algılarıyla elde edilen sonuçları güçlendirmek için kullanılır.

1. Akümülatör, elektrik kuvvetini gerektikçe akım durumunda kullanmak amacıyla toplamaya yarayan aygıt. Bu araç tasarlanırken elektrik akımından yararlanılır.
Sürekli elektrik akımı elde etmek için iletkenin iki ucu arasında sürekli potansiyel farkı (gerilim) meydana getirmek gerekir. Bunu da pil, batarya, akü ve dinamo adını verdiğimiz düzeneklerle sağlayabiliriz.

2. Hangi ortamda olursa olsun, gece ve gündüz kendiliğinden ışık yayarak görülebilen cisimlere ışık kaynağı denir. Işık kaynakları yapılarına göre, sıcak (akkor), ışık kaynaklari ve soguk (akkor olmayan) ışık kaynakları olmak üzere ikiye ayrılır. Sıcak ışık kaynakları, ısı yoluyla ışık yayan Güneş, Mum alevi, Ampul, Kızgın metaller gibi kaynalardır. Soğuk ışık kaynakları ise elektrik ve manyetik etkilere ışık veren Flouresant lamba, Ateş böcegi gibi kaynaklardır.
   
3. Üzerlerine düşen ışığın tamamına yakınını yansıtabilen yüzeylere ayna denir. Aynalar yansıtıcı yüzeyin şekline göre adlandırılırlar. Yansıtıcı yüzeyleri düz olan aynalara düzlem ayna denir. Yansıtıcı yüzeyi çukur olan aynalara çukur ayna, yansıtıcı yüzeyleri tümsek olan aynalara tümsek ayna denir.

4. Fiziğin diğer bir konusu olan basıncın gündelik yaşantımıza getirisi çok büyüktür. Bıçağı bileylediğimizde yüzey alanı küçülür, ve basınç artar. Çivinin ucunun sivri olması halinde basınç büyük olur ve duvara daha kolay çakılır. Kar ayakkabısıyla kara daha az batarız.

Yukarıda saydığımız gibi Fizik yaşantımızın vazgeçilmez ihtiyaçlarından biri olmuş ve hayatımızla bütünleşmiştir. Bir an düşünün, fizik hayatımıza hiç girmemiş olsun. Tonlarca ağırlıktaki maddeler insan gücüyle kaldırılabilir miydi? Ya da 20 katlı binanın 18. katındaki bir insanın evine her gün nasıl gidip gelinebilirdi? Birde ev hanımları açısından bakalım. Onlar için çamaşır makinası, bulaşık makinası, elektrik süpürgesi; ekmek, su kadar gereklidir. Bunlar olmasaydı her şeyi kendileri yapmak zorunda kalacaktı ve artık belli bir zamandan sonra yıpranmaya, bıkmaya  başlayacaklardı.

Ahmet YILMAZ

Fizik Öğretmeni